کارکردها و خدمات گسترش و غالبیت گیاهان چوبی در قلمرو بهره‌برداران مرتعی

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد

2 دانشجو دکتری مرتع دانشگاه شهرکرد

3 استادیار، گروه مهندسی طبیعت، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

10.22034/jsnap.2023.389424.1051

چکیده

مقدمه: اکثر مراتع و علفزارهای سراسر جهان متاثر از عوامل متعدد به اکوسیستم‌های جدید نوظهور تبدیل می‌شوند. فراوانی یا غالبیت نسبی گیاهان علفی‌ و پوشش گیاهان چوبی این اکوسیستم‌ها در مقیاس‌های زمانی مختلف بسیار متغیر هستند. در طول چندین دهه گذشته، تغییر در جهت افزایش فراوانی پوشش گیاهان چوبی در سراسر جهان افزایش یافته است.

هدف پژوهش: گسترش و غالبیت گیاهان چوبی در بسیاری از مراتع و علفزارهای جهان، تغییراتی در کارکردها، کالاها و خدمات اکوسیستمی در مناطق تحت تاثیر این پدیده در مقایسه با خدمات ارایه شده قبلی اکوسیستم، بوجود می‌آورند و خدمات جدید و تا حدی ناشناخته ارایه می‌دهند.

روش‌شناسی تحقیق: این مطالعه با مرور مقالات علمی معتبر و جدید مرتبط به شناسایی کارکردها، کالاها و خدمات حاصله از پدیده گسترش و غالبیت گیاهان چوبی در اکوسیستم‌های مرتعی می‌پردازد.

قلمرو جغرافیایی پژوهش: عوامل زنده از جمله ویژگی‌های گیاهان چوبی و غیرزنده همچون اقلیم و خاک در قلمرو پراکنش گیاهان چوبی و جغرافیای حضور عشایر و دامداران تأثیرات متفاوتی بر تنظیم مبادلات بین پاسخ‌های اکوسیستم به این پدیده می‌گذارند.

یافته ها و بحث: با توجه به گستردگی و تاثیرات ناشی از وقوع پدیده گسترش و غالبیت گیاهان چوبی شناسایی کارکردها، کالاها و خدمات حاصله از این پدیده اهمیت ویژه‌ای دارند که می‌بایست مورد توجه ویژه قرار گیرد.

نتایج: به دنبال گسترش و غالبیت گیاهان چوبی می‌توان با شناسایی این کالاها، خدمات، کارکردها و منافع با توجه به گونه‌های جایگزین شده، از پتانسیل‌های کارکردها، کالاها و خدمات جدید در راستای بهبود مدیریت و معیشت جوامع بهره‌بردار محلی با توجه به وسعت اراضی و جمعیت تحت تاثیر این پدیده به نحو مطلوب بهره‌برداری و برنامه‌ریزی نمود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات