مقدمه: امروزه تعاون اهرم مناسبی برای توانمندسازی و توسعه اقتصادی و اجتماعی شهر به شمار رفته و می­تواند در استفاده بهینه از شرایط زندگی، کار، تولید و ارتقای سطح درآمد و وضعیت اجتماعی جامعه مؤثر باشد. تجربه کشورهای توسعه یافته نشان می­دهد تعاونی­ها بهترین سازمان­هایی هستند که توانسته­اند زمینه تجمع نیروهای پراکنده و متفرق و در عین حال با استعداد و با انگیزه را فراهم سازند.
هدف پژوهش: پژوهش حاضر با هدف شناسایی راهکارهایی توانمندسازی محیطی در نیل به توسعه شهری در استان همدان به شیوه تحقیقات پیمایشی انجام شده است.
روش‌شناسی تحقیق: پرسشنامه مهمترین ابزار جمع­آوری اطلاعات در تحقیق حاضر بود که روایی آن توسط متخصصان فن مورد تأیید قرار گرفت و برای بررسی پایایی آن نیز ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد که رقم میانگین 85/0به دست آمد. روش­ها و تکنی­ های آماری مورد استفاده در این تحقیق مشتمل بر روش­های توصیفی و تحلیلی بود که در قالب نرم­افزار آماری SPSS انجام شد.
قلمرو جغرافیایی پژوهش: جامعه آماری تحقیق 70 نفر از اعضای هیأت مدیره تعاونی­های طیور در استان همدان است.
یافته‌ها و بحث: با بهره­گیری از تکنیک تحلیل عاملی، راهکارهای توانمندسازی تعاونی­های طیور در چهار دسته کلی شامل «اصلاح نظام­های حمایتی،» «توانمندسازی مدیران تعاونی­ها،» «توسعه آموزش و تحقیقات» و «اصلاح ساختار تولید و مصرف» دسته­بندی شدند که در مجموع 56 درصد از تغییرات واریانس متغیرهای مربوط به راهکارهای توانمندسازی تعاونی­های طیور را تبیین نمودند.
نتایج: بنابراین بر مبنای یافته­های تحقیق، توصیه­هایی برای اصلاح و تقویت نظام­های حمایتی، مدیریت تعاونی، مدیریت نظام تولید و بازاریابی و بهبود بهره­وری ارائه شده است.