مقدمه:  مروری تاریخی بر سیر تحول تغییرات جمعیتی و معیشتی بهره‌برداران مرتعی می‌تواند به شناخت بهتر راهبردها و گزینه‌های معیشتی مطلوب کمک کند و در راستای بهبود وضعیت مرتع و گذر از بحران‌ها و چالش‌های فراروی مدیریت پایدار مراتع، چارچوب‌های سیاست‌گذاری قابل‌ اجرا ارائه دهد.
هدف پژوهش:  چهار محور اصلی در راستای تغییرات جمعیتی و وضعیت معیشت‌های وابسته به مراتع مورد بررسی قرار می‌گیرند. ابتدا یک ارزیابی تاریخی از تغییرات جمعیتی ارائه می‌شود (1). به دنبال آن، نظام‌های تولید دام و دامداری تشریح می‌شوند (2). سپس وضعیت معیشت‌های وابسته به مرتع در ایران تبیین می‌شود (3). در نهایت، ضمن ارائه چشم‌انداز معیشتی در استان چهارمحال و بختیاری و بطور خاص بازفت- پیشنهادانی در راستای مدیریت پایدار مراتع ارایه می‌شود (4).
روش­شناسی تحقیق:  این مقاله با مروری بر منابع مرتبط در زمینه­ی تغییرات جمعیتی و تحولات معیشتی بهره‌برداران مرتعی در ایران، داده‌ها و اطلاعات دوره‌های تاریخی را تجزیه‌ و تحلیل می‌کند.
قلمروجغرافیایی پژوهش: قلمرو جغرافیایی پژوهش حاضر ارزیابی تغییرات جمعیتی و تحولات معیشتی بهره‌برداران مرتعی، براساس مطالعه مروری و بهره گیری از منابع و اسناد و مدارک در مقیاس ایران می باشد.
یافته­ها و بحث: نتایج جمع‌بندی و مرور منابع، نشان می‌دهد عدم تعادل بین انسان، دام و مرتع و کاهش سهم محصولات دامی از چالش‌های عمده مدیریت پایدار مرتع در ایران می‌باشند.
نتایج: در این راستا، تاکید شده است مدیریت پایدار مراتع در صورتی تحقق خواهد یافت که ضمن حفظ تعادل دام، مرتع و انسان تنوعی از معیشت به منظور توسعه معیشت های تکمیلی بهره‌برداران، در برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری در نظر گرفته شوند. مطالعات آینده می­توانند به تبیین کاستی­ها و ضعف­های (نواقص) سیاستگذاری در زمینه مدیریت پایدار مراتع بپردازند و به دنبال آن چارچوب­های سیاستگذاری مبتنی بر معیشت های پایدار توسعه دهند.